Choć od wprowadzenia przepisów o prewspółczynniku minęło już wiele lat, dla JST prewspółczynnik VAT to pojęcie, które budzi uzasadniony niepokój. Dlaczego? Ponieważ to właśnie w tym obszarze najłatwiej o pomyłkę, której konsekwencje finansowe gmina/miasto/powiat może odczuwać latami.
Przedstawiam najczęściej popełniane błędy w obszarze VAT w JST.
- Błędna kwalifikacja zakupów
Aby w ogóle mówić o prewspółczynniku, wydatek musi mieć charakter „mieszany” – czyli służyć i działalności opodatkowanej (komercyjnej) i zadaniom publicznym. Powszechnym błędem jest wrzucanie do jednego worka wydatków, które można bezpośrednio przyporządkować do jednego typu działalności.
- Jeśli faktura dotyczy zakupu towarów użytych wyłącznie do działalności opodatkowanej – przysługuje prawo do 100% odliczenia podatku VAT od takich wydatków.
- Jeśli faktura dotyczy wyłącznie zadań własnych JST – brak jest prawa do odliczenia podatku VAT od takiej faktury.
- Jeżeli faktura dotyczy zarówno działalności opodatkowanej, jak i zadań własnych JST, ale nie możemy przyporządkować bezpośrednio wydatków wyłącznie do działalności opodatkowanej lub niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT – wtedy stosujemy prewspółczynnik.
- Pułapka rocznej korekty, czyli JPK_V7 w JST pod lupą
Wyliczenie prewspółczynnika na początku roku (na podstawie danych z roku poprzedniego) to dopiero połowa sukcesu. Prawdziwe schody zaczynają się w styczniu kolejnego roku, kiedy należy dokonać tzw. korekty rocznej i rozliczyć faktyczne proporcje w deklaracji JPK_V7 w JST.
Samorządy bardzo często zapominają o obowiązku prowadzenia tzw. korekt wieloletnich (5-letniej dla ruchomości i 10-letniej dla nieruchomości). Przepisy nakazują, aby co roku – odpowiednio przez 5 lub 10 lat od roku oddania środka trwałego do użytkowania – weryfikować i korygować 1/5 lub 1/10 kwoty odliczonego podatku. Dlaczego? Ponieważ prewspółczynnik obliczany dla każdego kolejnego roku ulega zmianie. Jeśli w danym roku wskaźnik ten spadnie, JST ma obowiązek dopłacić podatek. Jeśli wzrośnie – zyskuje prawo do odzyskania kolejnych środków. Ignorowanie tego corocznego obowiązku to dla JST prosta droga do powstania zaległości podatkowej.
- Ignorowanie specyfiki jednostek po centralizacji
Od kiedy centralizacja VAT połączyła gminę/miasto/powiat i ich jednostki (szkoły, przedszkola, OPS, itp.) w jednego podatnika, błąd jednej placówki obciąża całe „konto JST”. Bardzo częstym błędem jest stosowanie jednego prewspółczynnika wyliczonego dla Urzędu do wszystkich zakupów, podczas gdy każda jednostka budżetowa powinna mieć wyliczony swój własny, indywidualny wskaźnik.
Wspieramy samorządy w trudnych czasach
Współczesny VAT w samorządach wymaga nie tylko znajomości przepisów, ale też odwagi w reprezentowaniu interesów JST przed organami podatkowymi. Nasza kancelaria od lat z powodzeniem prowadzi spory podatkowe JST, pomagając samorządom w codziennych wątpliwościach i zagwozdkach.
Zabezpiecz rozliczenia swojej JST i sprawdź, czy prawidłowo stosujesz prewspółczynnik. Skontaktuj się z naszymi ekspertami, a my rozwiejemy Twoje wątpliwości.
Olga Grabowska
Kancelaria Wyrzykowscy
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej, podatkowej ani jakiejkolwiek innej formy doradztwa. Wszelkie przedstawione w nim treści wyrażają osobiste poglądy autora oraz jego wiedzę na temat omawianych zagadnień. Autor ani wydawca nie ponoszą odpowiedzialności za ewentualne skutki wynikające z zastosowania się do informacji zawartych w artykule bez konsultacji z odpowiednim specjalistą.
Zadaj pytanie do artykułu