Stan aktualny oraz przyczyny i cele zmian
Prezydent podpisał nowelizację Ordynacji Podatkowej wprowadzającą zmiany mające na celu uwzględnienie w obecnie funkcjonującej i ogólnodostępnej bazie interpretacji podatkowych także interpretacji wydawanych przez samorządowe organy podatkowe (wójtów, burmistrzów, prezydentów miast) w zakresie podatków i opłat pozostających w ich właściwości (podatków: od nieruchomości, rolnego, leśnego, od środków transportowych, a także opłat: miejscowej, uzdrowiskowej, targowej, od posiadania psów, reklamowej oraz skarbowej).
W myśl aktualnie obowiązujących przepisów interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej jest niezwłocznie zamieszczana w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Aktualnie funkcję tego Biuletynu pełni System Informacji Celno-Skarbowej Eureka. Natomiast interpretacja indywidualna wydana przez organ samorządowy jest niezwłocznie zamieszczana w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego organ wydający daną interpretację indywidualną.
Zatem interpretacje wydawane przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej są publikowane w systemie Eureka – jednej bazie, zaś interpretacje w sprawie podatków i opłat lokalnych publikowane są Biuletynach Informacji Publicznej prowadzonych przez urzędy poszczególnych gmin. Stąd też publikacja interpretacji indywidualnych w zakresie podatków i opłat lokalnych jest istotnie rozproszona na wiele Biuletynów Informacji Publicznej. Rozproszenie to utrudnia samorządom oraz innym zainteresowanym podmiotom szybkie dotarcie do interpretacji dotyczących podatków i opłat lokalnych i porównanie stanowisk poszczególnych organów podatkowych. W praktyce oznacza to konieczność przeszukiwania wielu odrębnych stron internetowych, działających według różnych struktur i zasad publikacji. Poszczególne Biuletyny Informacji Publicznej mogą różnić się sposobem organizacji dokumentów, funkcjonalnością wyszukiwarek, nazewnictwem oraz zakresem udostępnianych informacji. W konsekwencji odnalezienie interpretacji dotyczącej konkretnego problemu może być czasochłonne i wymagać przeglądania wielu źródeł.
Wskutek nowelizacji interpretacje indywidualne wydawane przez poszczególnych wójtów, burmistrzów, prezydentów miast, będą zamieszczane (w formie zanonimizowanej) w systemie Eureka.
Publikacja w systemie Eureka interpretacji indywidualnych wydawanych przez samorządowe organy podatkowe pozwoli w prosty sposób odszukać interpretacje indywidualne w zakresie podatków i opłat lokalnych oraz uprości porównywanie stanowisk prezentowanych przez poszczególne organy samorządowe.
W jaki sposób mają być zamieszczane interpretacje indywidualnej organów samorządowych w systemie Eureka?
Podstawą prawną działania ze strony samorządów będzie art. 14i § 6 Ordynacji Podatkowej, wchodzący w życie z dniem 24 września 2026 r. Samorządowy organ podatkowy będzie miał obowiązek niezwłocznego przekazania wydanej interpretacji indywidualnej Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej, na adres do doręczeń elektronicznych. Zamieszczenia interpretacji indywidualnej w systemie Eureka będzie dokonywał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Do 30 września 2029 r. przekazywanie interpretacji może ewentualnie odbywać się na adres elektronicznej skrzynki podawczej w systemie ePUAP (podstawą prawną tej możliwości jest art. 147 ust. 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych).
Ustawodawca zrezygnował z przyznania wszystkim gminom uprawnienia do zamieszczania dokumentów w systemie Eureka, uzasadniając to nadmiernym obciążeniem tego systemu. Publikacją w tym systemie będzie zajmował się jeden organ.
Do obowiązków samorządowego organu podatkowego będzie należało także niezwłoczne przekazywanie Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej informacji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu wygaśnięcia interpretacji indywidualnej, a także informacji o nieprawidłowych interpretacjach indywidualnych, które z powodu śmierci, likwidacji lub rozwiązania wnioskodawcy, dla którego interpretacja indywidualna została wydana, nie mogą zostać zmienione, uchylone lub nie można stwierdzić ich wygaśnięcia. Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej mają być także przekazywane postanowienia o uchyleniu lub stwierdzeniu wygaśnięcia interpretacji indywidualnych, które stały się ostateczne.
Przekazując interpretacje indywidualne organy samorządowe będą wskazywać Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej: tytuł interpretacji indywidualnej, zagadnienia objęte interpretacją indywidualną, słowa kluczowe w niej użyte oraz przywołane przepisy prawa, co ma na celu sprawne wyszukiwanie tych interpretacji w systemie Eureka.
Ważną informacją jest, że za anonimizację interpretacji indywidualnych przed opublikowaniem w systemie Eureka odpowiedzialny będzie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Samorządowe organy podatkowe przekazują zatem Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej interpretacje indywidualne w wersji niezanonimizowanej.
Minister Finansów udostępni w Biuletynie Informacji Publicznej warunki techniczne, według których mają być przekazywane interpretacje, oraz wzór formularza. Na moment przygotowania niniejszego artykułu nie zostały jeszcze opublikowane szczegółowe warunki techniczne przekazywania interpretacji przez samorządowe organy podatkowe Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej.
Nowelizacja przewiduje obowiązek przekazania Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej, a następnie opublikowania w systemie Eureka interpretacji wydanych od dnia 1 stycznia 2025 r. a także informacji i postanowień do tych interpretacji. Zatem w systemie Eureka znajdą się nie tylko interpretacje wydane od dnia wejście w życie ustawy, ale także (na podstawie przepisów przejściowych) wydane od 1 stycznia 2025 r. W uzasadnieniu do projektu nowelizacji wskazano, iż przewiduje się możliwość odstąpienia od wymogu zachowania określonego formatowania tekstu dla przekazywanych Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej dokumentów, które wydane zostały jeszcze przed wejściem w życie ustawy.
Wprowadzany obowiązek opublikowania w systemie Eureka interpretacji wydanych w 2025 r. ustawodawca uzasadnia wejściem w życie z początkiem 2025 r. istotnej nowelizacji przepisów w zakresie podatku od nieruchomości, dokonującej m.in. zmiany kluczowych dla tego podatku definicji budynku oraz budowli. Interpretacje indywidualne w zakresie podatku od nieruchomości, wydane w stanie prawnym obowiązującym od 2025 r., odgrywać więc mogą szczególną rolę informacyjną dla podatników.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 24 września 2026 r. (w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia w dzienniku ustaw). Do tego dnia należy spodziewać się opracowania i opublikowania przez Ministerstwo Finansów warunków technicznych.
Opublikowanie w systemie Eureka interpretacji indywidualnych, wydanych w okresie od 1 stycznia 2025 r. oraz informacji o nich nastąpi do 31 marca 2027 r.
Ustawodawca określił samorządowym organom podatkowym dwa odrębne terminy związane z przekazaniem interpretacji wydanych przed wejściem w życie ustawy:
- interpretacje wydane w okresie od dnia 1 stycznia 2025 r. do dnia 30 czerwca 2025 r. powinny być przekazane Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej najpóźniej w terminie do dnia 31 października 2026 r.,
- interpretacje wydane w okresie od dnia 1 lipca 2025 r. do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie ustawy powinny być przekazane Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej najpóźniej w terminie do dnia 31 grudnia 2026 r.
Jeżeli przed wejściem w życie ustawy zmieniono, uchylono, stwierdzono wygaśnięcie lub ustalono nieprawidłowość wydanej interpretacji indywidualnej, powyższe terminy mają zastosowanie w odniesieniu do przekazania Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej informacji i postanowień dotyczących tych interpretacji. Przykładowo, jeżeli przekazywana będzie Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej interpretacja wydana w dniu 3 lutego 2025 r., która została zmieniona przed wejściem w życie ustawy (przed 24 września 2026 r.), to samorządowy organ podatkowy przekazuje interpretację, informację o uchyleniu wraz postanowieniem w terminie do 31 października 2026 r. Jeśli po wejściu w życie ustawy dojdzie do zmiany, uchylenia, wygaśnięcia lub ustalenia nieprawidłowości interpretacji indywidualnej wydanej od początku 2025 r., to wówczas informacja ta powinna być przekazana niezwłocznie Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej.
Interpretacje indywidualne wydane przed 2025 r. nie będą publikowane w systemie Eureka. Pozostają one opublikowane w lokalnych Biuletynach Informacji Publicznej. Tak więc w przypadku zmiany, uchylenia, stwierdzenia wygaśnięcia, ustalenia nieprawidłowości interpretacji wydanej przed 2025 r. informacja w tym zakresie będzie zamieszczana w Biuletynie Informacji Publicznej organu samorządowego, przy pierwotnej interpretacji.
Ponadto, w uzasadnieniu do projektu ustawy wskazano, że „zmianę interpretacji” należy rozumieć tak jak wydanie nowej interpretacji indywidualnej. Powołano się w tym zakresie m.in. na orzeczenie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. II FSK 1242/10. Tak więc zmiana dokonana po wejściu w życie nowych przepisów, a dotycząca interpretacji wydanej przed 2025 r. będzie publikowana także w systemie Eureka. Obowiązek przekazywania Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej informacji o zmianie będzie dotyczył wszystkich interpretacji, które zostaną zmienione – także interpretacji wydanych przed 2025 r.
Podsumowanie
Główną zmianą dla samorządów jest zniesienie obowiązku publikowania interpretacji indywidualnych w lokalnych Biuletynach Informacji Publicznej i zastąpienie go obowiązkiem przekazywania tych interpretacji Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej. Wydawane interpretacje powinny być przekazywane niezwłocznie na adres do doręczeń elektronicznych, przy czym do 30 września 2029 r. mogą być przekazywane za pośrednictwem ePUAP. Za anonimizację i publikację interpretacji w systemie Eureka będzie odpowiadał jeden organ – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.
Praktyczne przygotowanie do nowych obowiązków będzie wymagało od samorządowych organów podatkowych odpowiedniego uporządkowania dokumentacji, wyznaczenia procedur przekazywania interpretacji oraz dostosowania się do warunków technicznych i wzoru formularza, które mają zostać udostępnione przez Ministra Finansów.
Komentarz
System Eureka pełni funkcję publicznej bazy informacji dotyczących interpretacji indywidualnych. Włączenie do tego systemu interpretacji dotyczących jednostek samorządu terytorialnego wzmacnia jego znaczenie jako narzędzia analizy praktyki podatkowej. Dla samorządów, podatników, doradców i innych zainteresowanych podmiotów oznacza to łatwiejsze wyszukiwanie interpretacji dotyczących podatków i opłat lokalnych.
Paweł Czaplicki
Doradca Podatkowy
Kancelaria Wyrzykowscy
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej, podatkowej ani jakiejkolwiek innej formy doradztwa. Wszelkie przedstawione w nim treści wyrażają osobiste poglądy autora oraz jego wiedzę na temat omawianych zagadnień. Autor ani wydawca nie ponoszą odpowiedzialności za ewentualne skutki wynikające z zastosowania się do informacji zawartych w artykule bez konsultacji z odpowiednim specjalistą.
Zadaj pytanie do artykułu