Realizacja inwestycji przez jednostki samorządu terytorialnego często wiąże się z koniecznością rozstrzygnięcia, czy poniesione wydatki pozostają w związku z działalnością gospodarczą gminy, a tym samym czy dają prawo do odliczenia podatku VAT.
Najnowsza interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 6 sierpnia 2026 r.* pokazuje, że w ocenie organu podatkowego samo opodatkowanie VAT późniejszej sprzedaży infrastruktury nie przesądza jeszcze o prawie do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z jej budową.
Stan faktyczny
Gmina zrealizowała budowę nowego budynku szkolno-żłobkowego, w którym miała funkcjonować szkoła podstawowa oraz żłobek. Na potrzeby ogrzewania budynku zamontowano piec gazowy, którego funkcjonowanie wymagało przyłączenia obiektu do sieci gazowej.
W celu przyspieszenia realizacji przyłączenia Gmina zawarła z przedsiębiorstwem zajmującym się dostawą gazu umowę obejmującą przyłączenie do sieci gazowej oraz dostawę gazu.
Jednocześnie strony ustaliły, że Gmina we własnym zakresie przygotuje i wykona prace projektowe oraz wybuduje sieć gazową, a następnie przeniesie jej własność na przedsiębiorstwo.
Na zlecenie Gminy odrębny wykonawca zaprojektował i wybudował sieć gazową. Następnie Gmina odpłatnie przeniosła własność wybudowanej sieci na przedsiębiorstwo gazowe.
Koszty budowy poniesione przez Gminę były wyższe niż wynagrodzenie, do zapłaty którego zobowiązane było przedsiębiorstwo.
Pytanie i stanowisko Wnioskodawcy
Gmina zwróciła się do DKIS o potwierdzenie, czy sprzedaż wybudowanej sieci przedsiębiorstwu gazowemu będzie opodatkowane podatkiem VAT, oraz czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT z tytułu budowy sieci.
Gmina uznała, że odpłatne przeniesienie własności sieci oraz praw do projektu stanowi czynność opodatkowaną VAT według stawki 23% i ma prawo do odliczenia 100% podatku VAT z tytułu wybudowania sieci.
Stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej
Organ potwierdził, że odpłatne przeniesienie własności sieci gazowej na przedsiębiorstwo stanowi czynność cywilnoprawną. Gmina nie działała w tym zakresie jako organ władzy publicznej wykonujący zadania w ramach władztwa publicznoprawnego. Czynność została dokonana na podstawie umowy cywilnoprawnej i za wynagrodzeniem. W konsekwencji Gmina występowała jako podatnik VAT. Oznacza to, że sprzedaż sieci podlega opodatkowaniu VAT. W tym zakresie Dyrektor KIS potwierdził stanowisko Gminy.
Zdaniem DKIS sam fakt sprzedaży infrastruktury nie daje jednak prawa do odliczenia VAT.
Należy, zauważać, że działalność prowadzona w budynku szkoły/żłobka stanowi realizację zadań własnych Gminy wynikających z przepisów ustawy o samorządzie gminnym, ustawy prawo oświatowe oraz ustawy o opiece nad dziećmi do lat 3. W tym zakresie, Gmina nie prowadzi działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lecz wykonuje zadania publiczne nałożone odrębnymi przepisami prawa.
Wprawdzie, po zakończeniu inwestycji Gmina dokonała odpłatnego przeniesienia własności sieci gazowej na rzecz X, jednak okoliczność ta sama w sobie nie przesądza o powstaniu prawa do odliczenia podatku naliczonego. Dla oceny tego prawa decydujące znaczenie ma bowiem cel, w jakim ponoszone były wydatki inwestycyjne oraz ich rzeczywisty związek z działalnością opodatkowaną.
W analizowanej sprawie, celem budowy sieci gazowej nie było wykonywanie czynności opodatkowanych, lecz zapewnienie możliwości korzystania z gazu przez budynek szkoły/żłobka.
Dyrektor KIS nie zakwestionował samego faktu, że sprzedaż nastąpiła poniżej kosztu.
Istotą rozstrzygnięcia nie była więc wysokość ceny sprzedaży, ale brak związku wydatków inwestycyjnych z czynnością opodatkowaną.
Komentarz
W wydanej interpretacji Organ potwierdził, że odpłatne przeniesienie przez Gminę własności wybudowanej sieci gazowej na przedsiębiorstwo jest czynnością opodatkowaną VAT, ale jednocześnie odmówił Gminie prawa do odliczenia podatku naliczonego od kosztów zaprojektowania i budowy tej sieci. Dla oceny kwestii prawa do odliczenia, dla Organu istotne znaczenie miał cel budowy tej sieci. Celem nie była jej sprzedaż. Prawdopodobnie, gdyby Gmina nie potrzebowała przyłączenia budynku szkolno-żłobkowego do sieci gazowej jeszcze przed 1 września, w ogóle nie doszłoby do realizacji inwestycji przez Gminę. Źródłem ekonomicznym całego przedsięwzięcia była potrzeba zapewnienia gazu dla budynku realizującego zadania własne.
Z drugiej jednak strony należy zwrócić uwagę na konieczność zachowania tzw. zasady neutralności podatku VAT. Skoro Organ podatkowy z jednej strony nakazuje odprowadzenie podatku VAT należnego jednocześnie pozbawiając Gminę prawa do odliczenia podatku naliczonego, wątpliwości może budzić zgodność takiego stanowiska z zasadą neutralności VAT. Można zadać w tym przypadku pytanie, czy w tej sytuacji, nie należałoby przyjąć, że Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT prewspółczynnikiem? O ile celem było zapewnienie dostaw gazu do budynku szkolno-żłobkowego to jednak nie powinno pomijać się faktu, że budowa nie była związana wyłącznie z tą czynnością, ale także z odpłatnym przeniesieniem prawa własności, które DKIS ocenił jako opodatkowane podatkiem VAT. W takim ujęciu wydatek na budowę sieci pozostawał w bezpośrednim związku zarówno z funkcją infrastruktury służącej budynkowi szkoły i żłobka, jak i z późniejszą, odpłatną dostawą sieci na rzecz X. Wydaje się, że prawo do odliczenia podatku VAT powinno być oceniane z uwzględnieniem rzeczywistego związku gospodarczego pomiędzy zakupem a czynnością opodatkowaną, a nie wyłącznie przez pryzmat tego, że infrastruktura była związana z realizacją zadania własnego Gminy.
Paweł Czaplicki
Doradca Podatkowy
Kancelaria Wyrzykowscy
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej, podatkowej ani jakiejkolwiek innej formy doradztwa. Wszelkie przedstawione w nim treści wyrażają osobiste poglądy autora oraz jego wiedzę na temat omawianych zagadnień. Autor ani wydawca nie ponoszą odpowiedzialności za ewentualne skutki wynikające z zastosowania się do informacji zawartych w artykule bez konsultacji z odpowiednim specjalistą.
* Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 6 sierpnia 2026 r., znak 0114-KDIP4-2.4012.483.2026.1.MMA
Zadaj pytanie do artykułu